Sıvı azot kullanılarak siğil, deri etiketi ve bazı premalign lezyonların dondurulup yok edildiği, ayaktan uygulanan tıbbi cilt tedavisidir.
Ne için yapılır
- Viral siğiller (verruca vulgaris, plantar siğil, kondiloma akuminata)
- Seboreik keratoz, deri etiketi (akrokordon) gibi iyi huylu cilt oluşumları
- Aktinik keratoz (güneşe bağlı premalign lezyonlar)
- Yüzeyel bazal hücreli karsinom (uygun olgularda alternatif tedavi)
- Molluskum kontagiyozum lezyonları
- Lentigo (yaş lekeleri) — tıbbi gerekçe olduğunda, hekim kararı ile
- Keloid ve hipertrofik skarda destekleyici tedavi
Hazırlık
- İşlem bölgesinde aktif enfeksiyon veya açık yara bulunmamalıdır
- Soğuk alerjisi (kriyoglobulinemi, soğuk ürtikeri) öyküsü hekime bildirilir
- Raynaud sendromu olanlarda işlem dikkatle planlanır
- Hasta işleme yönelik beklentiler, olası iz ve renk değişikliği konusunda bilgilendirilir
- Bazı ilaçlar (immünsupresanlar) iyileşmeyi etkileyebilir; hekime listelenir
İşlem nasıl yapılır
- Tedavi edilecek lezyon ve çevresi incelenip işaretlenir
- Sıvı azot (-196°C) sprey veya pamuklu çubuk yöntemi ile lezyona uygulanır
- Lezyonun büyüklüğüne göre 5-30 saniyelik dondurma süresi uygulanır
- Genellikle iki dondurma-çözünme döngüsü yapılır; etki bu sayede artırılır
- İşlem sırasında yanma, batma hissi olabilir; lokal anestezi genellikle gerekmez
- Tedavi sonrası bölge açık bırakılır veya hafif pansuman önerilir
İşlem sonrası
- İşlem sonrası 24-48 saat içinde bölgede kızarıklık, ödem ve su toplaması (bül) gelişebilir
- Bül kendiliğinden kurur; patlatılmaması, krut (kabuk) zorla kaldırılmaması önerilir
- Lezyon büyüklüğüne göre tam iyileşme 1-3 hafta sürer
- Direnç gösteren siğillerde 2-4 hafta arayla işlem tekrarlanır (tipik olarak 3-6 seans)
- İyileşme sonrası bölgenin güneşten korunması (en az 3 ay, SPF 50+) renk farkını azaltır
Riskler
- Geçici ağrı, kızarıklık, ödem ve su toplaması beklenir, normaldir
- İyileşme sonrası kalıcı hipopigmentasyon (renk açılması) — özellikle koyu tenli bireylerde
- Hiperpigmentasyon (koyulaşma) ve hafif iz kalma ihtimali
- Eklem üzeri uygulamada geçici hissizlik veya sinir hassasiyeti
- Tırnak çevresine uygulamada tırnak büyümesinde geçici düzensizlik
- Bağışıklığı baskılanmış hastalarda iyileşmenin uzaması ve enfeksiyon riski
Sıkça Sorulanlar
Kriyoterapi tek seansta yeterli olur mu?
Lezyonun türüne göre değişir. Küçük deri etiketleri tek seansta yeterli olabilirken inatçı siğiller için 2-4 hafta arayla 3-6 seans gerekebilir. Hekim seans sayısını işlem sırasında belirler.
İşlem ağrılı mı?
Hafiften orta düzeye yanma ve batma hissi tanımlanır. Çoğunlukla lokal anestezi gerekmez. Çocuklarda veya hassas bölgelerde işlem öncesi anestezik krem uygulanabilir.
Tedavi sonrası iz kalır mı?
Çoğu olguda kalıcı iz beklenmez. Koyu tenli bireylerde geçici renk açılması olabilir. Doğru uygulama ve uygun bakımla iz riski düşüktür; ancak bölgeye ve yara iyileşmesine göre değişebilir.
Kriyoterapi sonrası bölgeye nasıl bakım yapılır?
Bölge yumuşak su ile yıkanır, antiseptik krem önerildiyse uygulanır. Su toplanırsa patlatılmaz. Kabuk doğal olarak düşmesi beklenir. Güneşten korunma en az 3 ay önemlidir.
İlgili Bilgiler
İlgili Tıbbi Hizmetler
Aynı branş veya benzer endikasyonda incelemek isteyebileceğiniz diğer hizmetler.
Siğil tedavisi
Deri ve Zührevi Hastalıklar
Siğil tedavisi — HPV kaynaklı cilt siğillerinin koterizasyon, kriyoterapi ve diğer yöntemlerle tedavisi.
Dermatoskopi
Deri ve Zührevi Hastalıklar
Dermatoskopi — pigmentli lezyonların büyüteçli incelemesi ve dijital ben takibi.
Kimyasal peeling
Deri ve Zührevi Hastalıklar
Kimyasal peeling — kontrollü kimyasal solüsyonlarla cilt yenilenmesinin sağlandığı dermatolojik işlem.
Dermatolojik lazer tedavisi
Deri ve Zührevi Hastalıklar
Dermatolojik lazer tedavisi — cilt hastalıklarında hedefe yönelik ışık tedavisi uygulaması.
Akne tedavisi
Deri ve Zührevi Hastalıklar
Akne tedavisi — sivilce hastalığının evresine göre kişiselleştirilmiş tıbbi tedavisi.
Egzema/dermatit tedavisi
Deri ve Zührevi Hastalıklar
Egzema/dermatit tedavisi — atopik, kontakt ve seboreik dermatitte kişiselleştirilmiş tıbbi yaklaşım.
Sedef hastalığı tedavisi
Deri ve Zührevi Hastalıklar
Sedef hastalığı (psoriasis) tedavisi — topikal, fototerapi ve biyolojik ajanlarla bireyselleştirilmiş yaklaşım.
Mantar enfeksiyonu tedavisi
Deri ve Zührevi Hastalıklar
Mantar enfeksiyonu tedavisi — dermatofit, kandida ve maya kaynaklı cilt enfeksiyonlarının tanı ve yönetimi.