Yenidoğanlarda kalıcı işitme kayıplarının erken yakalanmasını sağlamak için ağrısız ve hızlı yapılan otoakustik emisyon (OAE) ve gerektiğinde ABR testleri.
Ne için yapılır
- Sağlıklı zamanında doğmuş tüm yenidoğanlar (rutin tarama)
- Yenidoğan yoğun bakım ünitesinde yatan bebekler
- İşitme kaybı aile öyküsü olan bebekler
- Doğum öncesi enfeksiyon (CMV, rubella vb.) veya yüksek bilirubin öyküsü
- Düşük doğum tartısı, prematürelik, mekanik ventilasyon öyküsü
- Kafa-yüz anomalileri (kulak kepçesi, kanal, sendromik bulgular)
Hazırlık
- Bebeğin emzirilmiş, sakin ve uykulu olması test başarısını artırır
- Kulak kanalında doğum sıvısı/buşon olmaması için bekleme süresine uyulur
- Doğum öyküsü, kullanılan ilaçlar ve aile işitme öyküsü kaydedilir
- Test ortamının sessiz olması sağlanır
İşlem nasıl yapılır
- Bebek uykulu hâlde uygun pozisyona yerleştirilir
- Birinci basamakta otoakustik emisyon (TEOAE) testi yapılır
- Kulak yoluna küçük bir prob yerleştirilir, ağrı ve girişim olmaz
- Geç hücre yanıtı sınırda kalan bebeklerde ileri test olarak ABR (işitsel beyin sapı yanıtı) uygulanır
- Tüm sonuçlar 'geçti' veya 'yeniden değerlendir' olarak kaydedilir
- Aileye sonucun anlamı ve sonraki adımlar yazılı verilir
İşlem sonrası
- İlk testte 'geçemedi' bulgusu mutlaka kalıcı işitme kaybı anlamına gelmez; 2-4 hafta içinde tekrar test yapılır
- İki kez geçilemeyen bebekler ileri ABR ve KBB değerlendirmesine yönlendirilir
- Tanı doğrulanırsa 6 aydan önce işitme cihazı veya rehabilitasyon başlanması hedeflenir
- Risk faktörü taşıyan bebeklerde geç başlangıçlı işitme kaybı için 24-30 ay arası kontrol önerilir
- Konuşma gelişimi rutin sağlam çocuk muayenelerinde izlenir
Riskler
- Test sırasında bebeğin sıkıntı yaşaması nadir; girişim ağrısızdır
- Yanlış pozitif sonuç anksiyete yaratabilir, doğrulama testleri ile netleştirilir
- Geç bildirilen sonuçlarda erken müdahale fırsatının kaçırılması
- Kulak kanalında sıvı/buşon nedeniyle testin tekrarlanması gerekebilir
Sıkça Sorulanlar
Test bebeğe zarar verir mi?
Hayır; tarama tamamen ağrısız, ışık veya iğne içermez ve birkaç dakikada tamamlanır.
Doğumun kaçıncı gününde yapılır?
Genellikle ilk 24-48 saat sonrasında, taburculuk öncesi veya ilk hafta içinde uygulanır.
İlk testte geçilemezse panik yapmalı mıyım?
Hayır; ilk testte yanıt alınamayan bebeklerin önemli kısmında kulak kanalı veya orta kulak nedenleri bulunur ve tekrar testte geçer.
İşitme kaybı saptanırsa ne yapılır?
Erken dönemde işitme cihazı veya gerekiyorsa koklear implant ve aile eğitimi planlanır; konuşma gelişimi için ilk 6 ay kritik kabul edilir.
İlgili Bilgiler
İlgili Tıbbi Hizmetler
Aynı branş veya benzer endikasyonda incelemek isteyebileceğiniz diğer hizmetler.
Gelişimsel değerlendirme
Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları
Gelişimsel değerlendirme — motor, dil, bilişsel ve sosyal becerilerin standart araçlarla taranması.
Yenidoğan taraması
Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları
Yenidoğan tarama testi (topuk kanı) — erken tanıyla önlenebilir kalıcı hasar.
Çocuk genel muayenesi
Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları
Çocuk genel muayenesi — yaşa özgü sağlık değerlendirmesi ve koruyucu hekimlik.
Çocuklarda alerji testi
Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları
Çocuklarda alerji testi — deri prick testi ve spesifik IgE ile alerjen tanısı.
Büyüme ve gelişme takibi
Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları
Büyüme ve gelişme takibi — boy, kilo, baş çevresi ve gelişim dönüm noktalarının izlenmesi.
Yenidoğan sarılığı tedavisi
Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları
Yenidoğan sarılığı tedavisi — fototerapi ve gerektiğinde kan değişimi ile bilirubin yüksekliğinin kontrolü.
Çocuklarda astım tedavisi
Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları
Çocuklarda astım tedavisi — spacer ile MDI ve MART yaklaşımı temelinde uzun vadeli kontrol.
Çocuklarda enfeksiyon tedavisi
Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları
Çocuklarda enfeksiyon tedavisi — ayırıcı tanı, akılcı antibiyotik ve viral enfeksiyon yönetimi.