Kolorektal kanser başta olmak üzere bazı solid tümörlerin tedavi yanıtı ve nüks takibinde kullanılan karsinoembriyonik antijen testi. Tarama amaçlı kullanılmaz.
Ne için yapılır
- Kolorektal (kalın bağırsak) kanseri tedavi izlemi ve nüks takibi
- Akciğer kanseri tedavi yanıtının değerlendirilmesi
- Meme, mide, pankreas kanserlerinde takip (klinik karara göre)
- Cerrahi sonrası rezidüel hastalık değerlendirmesi
- Kemoterapi etkinliğinin izlenmesi
- Metastaz şüphesinde destekleyici tetkik
Hazırlık
- Özel açlık zorunlu değildir; rutin kontrol planına göre değerlendirilir
- Sigara kullanımı belirtilmelidir (sigara içenlerde değer hafif yüksek olabilir)
- Mevcut tedavi ve önceki sonuçların getirilmesi
İşlem nasıl yapılır
- Koldan venöz kan örneği alınır
- Serum üzerinde immünoassay yöntemiyle ölçüm yapılır
- Sonuç ng/mL cinsinden bildirilir
- Trend (zaman içindeki değişim) tek ölçümden daha bilgilendiricidir
İşlem sonrası
- Tedavi sürecinde belirli aralıklarla tekrar ölçüm
- Sonuçlar görüntüleme ve klinik bulgularla birlikte yorumlanır
- Yükselen değerler ileri inceleme gerektirebilir
- Sigara, karaciğer hastalığı gibi durumlarda yorumun dikkatli yapılması
Riskler
- Kan alımına bağlı küçük morluk veya hassasiyet
- Sigara içenlerde, KOAH, karaciğer hastalığı, inflamatuvar bağırsak hastalığında yanlış yükselme
- Erken evre kanserlerde değer normal olabilir (yanlış negatiflik)
- Tek başına tanı veya tarama için yetersiz
Sıkça Sorulanlar
CEA yüksek çıktı, kanserim mi var?
Mutlaka değil. Sigara, karaciğer hastalıkları, kronik akciğer hastalığı gibi iyi huylu durumlarda da yükselebilir. Klinik değerlendirme şarttır.
Kolorektal kanser taraması için kullanılabilir mi?
Hayır. Tarama için kolonoskopi ve gaitada gizli kan testleri kullanılır. CEA tanı konmuş hastalarda izlem için tercih edilir.
Sigara içiyorsam sonucum güvenilir mi?
Sigara CEA'yı hafif yükseltebilir. Sonuç değerlendirmede sigara durumu hekim tarafından dikkate alınır.
İlgili Bilgiler
İlgili Tıbbi Hizmetler
Aynı branş veya benzer endikasyonda incelemek isteyebileceğiniz diğer hizmetler.
İmmünohistokimya
Tıbbi Biyokimya (Patoloji)
İmmünohistokimya (IHC) — antikor tabanlı boyama ile tümör tipi ve hedef belirteçlerin değerlendirilmesi.
Frozen biyopsi
Tıbbi Biyokimya (Patoloji)
Frozen biyopsi (intraoperatif konsültasyon) — ameliyat sırasında 10-20 dakika içinde patolojik tanı.
CA 15-3
Tıbbi Biyokimya
CA 15-3 — meme kanseri tanı ve takibinde kullanılan tümör belirteci kan testi.
Gaitada gizli kan testi
Tıbbi Biyokimya
Gaitada gizli kan testi (FOBT/FIT) — kolorektal kanser taraması ve sindirim sistemi kanama tespiti.
Histopatolojik inceleme
Tıbbi Biyokimya (Patoloji)
Histopatolojik inceleme — doku örneklerinin mikroskobik analizi ile kesin tanı koyma yöntemi.
Sitolojik inceleme
Tıbbi Biyokimya (Patoloji)
Sitolojik inceleme — hücre düzeyinde mikroskobik değerlendirme ile tarama ve tanı yöntemi.
Port kateter takılması
Cerrahi Poliklinik Hizmetleri
Port kateter takılması — uzun süreli damar yolu gerektiren tedavilerde cilt altına yerleştirilen kalıcı erişim sistemi.
Tam kan sayımı
Tıbbi Biyokimya
Hemogram (CBC) — kan hücrelerinin sayı ve oranlarını ölçen temel tarama tahlili.