Bu sitedeki bilgiler tıbbi tanı ve tedavi amacı taşımamaktadır. Sağlık sorunlarınız için mutlaka hekiminize başvurunuz.

Ana içeriği atla

ERCP

ERCP — safra yolları ve pankreas kanalı hastalıklarının endoskopik tanı ve tedavisi.

Endoskopik retrograd kolanjiyopankreatografi; özel bir endoskopla onikiparmak bağırsağına ulaşılarak safra ve pankreas kanallarının görüntülenip tedavi edildiği işlem.

Ne için yapılır

  • Safra yolu taşına bağlı tıkanma sarılığı ve kolanjit (safra yolu iltihabı)
  • Safra yolu daralmaları (benign veya malign striktürler)
  • Pankreas kanalı taşı veya darlığı, kronik pankreatit komplikasyonları
  • Safra yolu veya pankreas kanseri şüphesinde fırça/biyopsi alınması
  • Postoperatif safra kaçağı tedavisi (stent yerleştirme)
  • Pankreas kistleri ve psödokistlerin drenajı

Hazırlık

  • İşlemden 6-8 saat önce yememe-içmeme
  • Kan sulandırıcı ilaçların hekim onayı ile düzenlenmesi
  • Pıhtılaşma testleri, karaciğer ve pankreas enzimleri, kan grubu ile son güncel kan sayımı
  • İşlem öncesi karın MR (MRCP) veya BT görüntülemesi sıklıkla istenir
  • Antibiyotik profilaksisi gereken durumlarda işlemden önce damardan başlanır

İşlem nasıl yapılır

  1. Hasta ameliyathane benzeri donanımlı endoskopi ünitesine alınır
  2. Damardan derin sedasyon veya gerektiğinde genel anestezi uygulanır
  3. Yan bakışlı endoskop ağızdan ilerletilerek onikiparmak bağırsağına ulaşılır
  4. Safra-pankreas yolunun ortak ağzı (papilla) bulunur, ince kateterle içine girilerek kontrast madde verilir
  5. X-ışını altında kanallar görüntülenir; gerekirse taş çıkarma, balonla genişletme veya stent yerleştirme yapılır
  6. Sfinkterotomi (ağzın kesilmesi), basket-balon ile taş ekstraksiyonu ve fırça biyopsi gibi tedavi adımları uygulanabilir

İşlem sonrası

  • İşlem sonrası 4-6 saat aç tutulur, en az bir gece hastanede yatış önerilir
  • Karın ağrısı, ateş veya kusma açısından yakın izlem yapılır
  • Kan tahlilleri (amilaz, lipaz) işlem sonrası kontrol edilir
  • Stent yerleştirildiyse 6-12 hafta sonra çıkarılması veya değiştirilmesi planlanır
  • Patoloji sonuçları ve sonraki tedavi planı multidisipliner konsey ile değerlendirilir

Riskler

  • Post-ERCP pankreatit (yaklaşık %3-5 oranında, çoğu hafif/orta şiddette)
  • Sfinkterotomiye bağlı kanama (%1-2)
  • Safra yolları enfeksiyonu (kolanjit) ve sepsis
  • Bağırsak veya safra yolu perforasyonu (binde 1’in altında)
  • Sedasyon/anesteziye bağlı kardiyopulmoner riskler

Sıkça Sorulanlar

ERCP yerine başka bir yöntem var mı?

Sadece tanı amaçlı ise MRCP (manyetik rezonans) çoğu zaman yeterlidir ve girişimsel değildir. ERCP, taş çıkarma, stent yerleştirme gibi tedavi gereken durumlarda tercih edilir.

İşlem sonrası karın ağrısı normal mi?

Hafif rahatsızlık olabilir. Ancak şiddetli ve sürekli karın ağrısı, ateş veya kusma pankreatit veya komplikasyon belirtisi olabilir; bekletmeden hekime bildirilmelidir.

Stent ne kadar süre kalır?

Plastik stentler genellikle 6-12 hafta içinde değiştirilir veya çıkarılır. Tıkanma riskini azaltmak için süresi geçmeden kontrol gerekir.

Hastane yatışı şart mı?

ERCP'nin pankreatit gibi olası komplikasyonları nedeniyle çoğu merkezde en az bir gece gözlem önerilir. Genel anestezi ile yapılan girişimlerde yatış zorunludur.